ΑΝΑΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΑΠΟ: roz karta
Είμαι ο Ριζά και φοβάμαι να βγω από το σπίτι μου. Εϊμαι 32 χρονών και έχω χαρτιά παραμονής στην Ελλάδα, όπου ήρθα πριν από εφτά χρόνια. Μέχρι τη στιγμή που τρεις μαυροντυμένοι μου άνοιξαν το κεφάλι και μου έσπασαν τη μύτη και το μέτωπο με τσιμεντόλιθους, ζούσα ήσυχα και δούλευα κανονικά σε ένα μαγαζί με καλούς ανθρώπους και Έλληνα αφεντικό. Σήμερα με παίρνει κάθε μέρα τηλέφωνο και ρωτάει αν είμαι καλά. Μου λέει να περάσω έτσι για έναν καφέ ακόμα κι αν δεν θέλω να δουλέψω. Αλλά εγώ φοβάμαι να βγω. Και τι θα πουν και οι γείτονες αν με δουν με τη σπασμένη μύτη και τις γάζες στο κεφάλι; Εδώ όλοι είναι καλοί μαζί μου αλλά τώρα ποιος ξέρει, θα φοβηθούν και αυτοί... Εδώ τα πράγματα είναι ήσυχα, όχι όπως στο κέντρο όπου έχει ναρκωτικά, όπλα και γίνονται πολλά...*
Μετά τη δουλειά πριν περπατήσω για το σπίτι, καθόμουν στο πάρκο και τάιζα τα πουλιά. Για πολλά χρόνια όλα ήταν ήρεμα. Αλλά τελευταία αυτό άλλαξε. Μια φορά ένας παππούς με κοιτούσε περιέργα για πολλή ώρα. Κάποια στιγμή μου φώναξε φοβισμένος: «τι γυρεύεις εδώ; να πάς πίσω στη χώρα σου!». Μια άλλη φορά, μια κυρία νόμιζε ότι ήθελα να δηλητηριάσω τα πουλιά και τσίριζε να φύγω...
Εκείνο το βράδυ γυρνούσα σπίτι. Δεν κατάλαβα τι συνέβη, παρά μόνο πρόλαβα να δω τρεις άντρες γύρω στα τριάντα με μαύρα ρούχα να με πλακώνουν με μεγάλα τούβλα και να με χτυπούν σε όλο το σώμα. Φώναξα για βοήθεια, κανείς δεν ήρθε, ήταν σκοτάδι, ίσως δεν υπήρχε κανείς, ίσως φοβόντουσαν όλοι. Λιποθύμησα. Μου είπαν ότι κειτόμουν αιμόφυρτος στο πεζοδρόμιο όταν σταμάτησε ένας περαστικός οδηγός και φώναξε το ασθενοφόρο. Μου έκαναν πενήντα ράμματα στο κεφάλι. Ήμουν ακόμη ζαλισμένος την άλλη μέρα όταν με βρήκε στο νοσοκομείο ο συγκάτοικός μου ο Τζαουάντ.
Στην αστυνομία; Όχι! Αυτοί σε ρωτάνε «γιατί δεν τους χτύπησες κι εσύ;» Φοβάμαι να πάω!
Αν το είπα στην οικογένεια πίσω στο χωριό μου; Όχι! Έχω πέντε αδέλφια και μια αδελφή και ξέρουν ότι είμαι καλά εδώ. Δεν τους είπα τίποτα!
Η συνάντηση με τον Ριζά ήταν μια από τις περισσότερες που έγιναν με θύματα ρατσιστικής βίας στο πλαίσιο ενός φωτογραφικού και ερευνητικού project με τον φωτογράφο Λεωνίδα Τούμπανο. Ακόμη και έξι μήνες ή ένα χρόνο μετά το συμβάν ο φόβος συνοδεύει τους ανθρώπους αυτούς. Σημαδεύει τη ζωή τους μέσα σε μια κοινωνία που με τη σειρά της, παραπληροφορημένη και τρομαγμένη, τους φοβάται. Έτσι νομιμοποιεί ή αποδέχεται αποκρουστικές στάσεις και πράξεις, όπως η ρατσιστική βία, και τελικά τον εκφασισμό της.
Ο Ριζά έφυγε από το Αφγανιστάν επειδή
Είμαι ο Ριζά και φοβάμαι να βγω από το σπίτι μου. Εϊμαι 32 χρονών και έχω χαρτιά παραμονής στην Ελλάδα, όπου ήρθα πριν από εφτά χρόνια. Μέχρι τη στιγμή που τρεις μαυροντυμένοι μου άνοιξαν το κεφάλι και μου έσπασαν τη μύτη και το μέτωπο με τσιμεντόλιθους, ζούσα ήσυχα και δούλευα κανονικά σε ένα μαγαζί με καλούς ανθρώπους και Έλληνα αφεντικό. Σήμερα με παίρνει κάθε μέρα τηλέφωνο και ρωτάει αν είμαι καλά. Μου λέει να περάσω έτσι για έναν καφέ ακόμα κι αν δεν θέλω να δουλέψω. Αλλά εγώ φοβάμαι να βγω. Και τι θα πουν και οι γείτονες αν με δουν με τη σπασμένη μύτη και τις γάζες στο κεφάλι; Εδώ όλοι είναι καλοί μαζί μου αλλά τώρα ποιος ξέρει, θα φοβηθούν και αυτοί... Εδώ τα πράγματα είναι ήσυχα, όχι όπως στο κέντρο όπου έχει ναρκωτικά, όπλα και γίνονται πολλά...*
Μετά τη δουλειά πριν περπατήσω για το σπίτι, καθόμουν στο πάρκο και τάιζα τα πουλιά. Για πολλά χρόνια όλα ήταν ήρεμα. Αλλά τελευταία αυτό άλλαξε. Μια φορά ένας παππούς με κοιτούσε περιέργα για πολλή ώρα. Κάποια στιγμή μου φώναξε φοβισμένος: «τι γυρεύεις εδώ; να πάς πίσω στη χώρα σου!». Μια άλλη φορά, μια κυρία νόμιζε ότι ήθελα να δηλητηριάσω τα πουλιά και τσίριζε να φύγω...
Εκείνο το βράδυ γυρνούσα σπίτι. Δεν κατάλαβα τι συνέβη, παρά μόνο πρόλαβα να δω τρεις άντρες γύρω στα τριάντα με μαύρα ρούχα να με πλακώνουν με μεγάλα τούβλα και να με χτυπούν σε όλο το σώμα. Φώναξα για βοήθεια, κανείς δεν ήρθε, ήταν σκοτάδι, ίσως δεν υπήρχε κανείς, ίσως φοβόντουσαν όλοι. Λιποθύμησα. Μου είπαν ότι κειτόμουν αιμόφυρτος στο πεζοδρόμιο όταν σταμάτησε ένας περαστικός οδηγός και φώναξε το ασθενοφόρο. Μου έκαναν πενήντα ράμματα στο κεφάλι. Ήμουν ακόμη ζαλισμένος την άλλη μέρα όταν με βρήκε στο νοσοκομείο ο συγκάτοικός μου ο Τζαουάντ.
Στην αστυνομία; Όχι! Αυτοί σε ρωτάνε «γιατί δεν τους χτύπησες κι εσύ;» Φοβάμαι να πάω!
Αν το είπα στην οικογένεια πίσω στο χωριό μου; Όχι! Έχω πέντε αδέλφια και μια αδελφή και ξέρουν ότι είμαι καλά εδώ. Δεν τους είπα τίποτα!
Η συνάντηση με τον Ριζά ήταν μια από τις περισσότερες που έγιναν με θύματα ρατσιστικής βίας στο πλαίσιο ενός φωτογραφικού και ερευνητικού project με τον φωτογράφο Λεωνίδα Τούμπανο. Ακόμη και έξι μήνες ή ένα χρόνο μετά το συμβάν ο φόβος συνοδεύει τους ανθρώπους αυτούς. Σημαδεύει τη ζωή τους μέσα σε μια κοινωνία που με τη σειρά της, παραπληροφορημένη και τρομαγμένη, τους φοβάται. Έτσι νομιμοποιεί ή αποδέχεται αποκρουστικές στάσεις και πράξεις, όπως η ρατσιστική βία, και τελικά τον εκφασισμό της.
Ο Ριζά έφυγε από το Αφγανιστάν επειδή
